Na Mwandishi Wetu

KIWANGO cha sasa cha mifumo ya kidijiti katika mitandao ya simu za mkononi kinatarajiwa kuharakisha kuanzisha kwa utaratibu wa kununua muda wa maongezi kidijitali, imefahamika.

Ripoti iliyowasilishwa na kampuni tano za simu Tanzania katika mkutano wa wadauhivi karibuni, inaonyesha kuwa asilimia 78 ya uwekaji wote wa salio hufanyika kidijitali sasa hivi. Ni asilimia 22 pekee ya uwekaji salio unaofanyika kwa kutumia kadi halisi za kukwangua.

Mamlaka ya Mawasiliano Tanzania (TCRA) hivi karibuni ilitangaza mpango wa kuondoa kwa awamu kadi halisi za kukwangua ili kuongeza salio la muda wa maongezi na matumizi ya data. Hatia huu inalenga kukuza uchumi usiotegemea fedha taslimu, kupunguza gharama za uendeshaji, na kulinda mazingira.

Mkurugenzi Mkuu wa TCRA, Mhandisi Peter Mwasalyanda, alisema mwezi uliopita kuwa uwekaji wa salio la muda wa maongezi na data kidijitali utakuwa utaanza kutumika kwa watumiaji wote kuanzia tarehe 1 Januari mwakani katika wilaya na maeneo mahususi mikoa ya Dar es Salaam, Dodoma, Arusha, Mwanza, na Mbeya.

Mpango huo wa majaribio utahusisha wilaya zote za Dar es Salaam. Kwa upande wa Dodoma, utatekelezwa katika wilaya za Dodoma Mjini, Chamwino, Kondoa Mjini, na Kongwa. Katika mkoa wa Arusha, utahusisha Arusha Mjini, Arusha, Meru, na Karatu.

Pia utahusisha waumiaji wote katika Jiji la Mbeya, wilaya za Mbeya na Mbarali, pamoja na wilaya za Nyamagana, Ilemela, na Misungwi katika mkoa wa Mwanza.

Baada ya utekelezaji kwenye maeneo hayo, mabadiliko kamili ya kuhamia kwenye uwekaji wa salio kwa njia ya kidijitali yatafanyika nchi nzima.

Uwekaji wa salio la muda wa maongezi na data kwa njia ya kidijitali una faida kwa watumiaji na watoa huduma pia. Unawapa watumiaji chaguo zaidi za kuweka salio kwenye akaunti zao kutoka mahali popote na wakati wowote, bila usumbufu wa kutafuta maduka au sehemu ya kuuzia kadi hizo.

Watumiaji wanaweza kuweka kiasi cha salio kulingana na mahitaji yao; hawatalazimika kufuata viwango maalum vilivyowekwa kwenye kadi za kukwangua.

Nyongeza za muda wa maongezi kidijitali huwapa watumiaji urahisi wa kuchaji tena muda wao wa maongezi au data kwa wakati halisi kutoka mahali popote.

“Faida nyingine kwa waliojisajili ni mawasiliano yasiyo na mshono kwani nyongeza za kidijitali huweka salio lao kwa wakati halisi,” anasema James Kisakeni, mshauri wa teknolojia ya habari aliyeko Arusha.

Watumiaji pia wataweza kufuatilia gharama zao kupitia risiti za kidijitali, ujumbe wa wakati halisi na kumbukumbu za miamala.

Motisha na zawadi za watoa huduma kwa miamala ya kidijitali zinaweza pia kuwanufaisha waliojisajili, anasema Bw. Ian Mangesho, mchambuzi wa data katika Mosso Systems Limited, kampuni ya ushauri ya ndani.

Hii ni pamoja na muda wa dharura wa maongezi na data wakati salio lao linapopungua au kwisha, alisema.

Tanzania inatekeleza mipango mbalimbali ya kujenga mwelekeo tawala wa kidijitali katika sekta zote za uchumi, kama sehemu ya mpango wa Kidijitali wa Tanzania. Kuongeza muda wa maongezi kidijitali kunatarajiwa kukuza huduma za kifedha za kidijitali na kuendesha ujumuishaji wa kifedha.

Watoa huduma wataokoa gharama za uchapishaji na usambazaji pamoja na kamisheni za wauzaji. zinazohusiana na kadi halisi.

Kukomesha matumizi ya kadi halisi pia hulinda mazingira kutokana na athari zinazohusiana na utupaji wa kadi za kukwaruza za muda wa maongezi. Kadi hizi zinatengenezwa kwa karatasi na plastiki, jambo ambalo huchangia ukataji miti.

Mifumo kadhaa na majukwaa ya malipo ya kielektroniki, ambayo zaidi inaendeshwa na watoa huduma za simu za mkononi, huwezesha huduma za kifedha za kidijitali nchini Tanzania.

Asilimia 76 ya laini zote za simu za mkononi zilizokuwa hewani Septemba 2026 zimesajiliwa kwa huduma za pesa za simu. Kulikuwa na laini 123,204,333 na akaunti za pesa kwa simu 93,901,761 kipindi tajwa.

Mbali na Tanzania, Nigeria, Kenya, Ghana, Malawi, Uganda, Ethiopia, Kamerun na Afrika Kusini zimebadilisha mifumo ya kuongeza muda wa maongezi kidijitali.

Afrika Kusini imeunganisha miamal muda wa maongezi katika mitandao ya simu.